Diarrhea Meaning in Marathi: जुलाब म्हणजे काय? कारणे, लक्षणे आणि काळजी

Published on Mon Feb 23 2026
वारंवार पातळ, पाण्यासारखा शौच होणे शरीराला लवकर अशक्त बनवते. Diarrhea चा मराठी अर्थ “जुलाब” किंवा “अतिसार” असा होतो. दिवसात तीन किंवा त्यापेक्षा जास्त वेळा पातळ शौच होणे म्हणजे जुलाब. ही स्वतंत्र आजार नसून पचनसंस्थेतील बिघाडाचे लक्षण आहे.
- Diarrhea (जुलाब) मध्ये शौच पातळ आणि वारंवार होते.
- सर्वात मोठा धोका म्हणजे निर्जलीकरण (Dehydration).
- बहुतेक वेळा दूषित अन्न किंवा पाण्यामुळे होते.
- जास्त दिवस टिकल्यास आतड्यांच्या खोल समस्येचे संकेत असू शकतात.
- फक्त औषध नव्हे तर आतड्यांचे आरोग्य सुधारणेही आवश्यक आहे.
Diarrhea Meaning in Marathi काय आहे?
Diarrhea म्हणजे जुलाब. यात शौच पातळ, सैल आणि नेहमीपेक्षा जास्त वेळा होते. सामान्यतः मोठे आतडे अन्नातून पाणी शोषून घट्ट शौच तयार करते. पण संसर्ग, सूज किंवा पचनातील बिघाड झाल्यास पाणी शोषले जात नाही. त्यामुळे पाण्यासारखा शौच होतो.
भारतात बदललेली आहारपद्धती, बाहेरचे अन्न, पाण्याची असमान गुणवत्ता आणि वारंवार अँटिबायोटिक वापर यामुळे जुलाब वाढताना दिसतात.
Diarrhea (जुलाब) चे प्रकार
कालावधी आणि कारण समजून घेणे महत्त्वाचे आहे.
| प्रकार | कालावधी | सामान्य कारण | धोका पातळी |
|---|---|---|---|
| तीव्र (Acute) | 2 आठवड्यांपेक्षा कमी | व्हायरल किंवा बॅक्टेरियल संसर्ग | साधारण, बहुतेक वेळा स्वतः बरे होते |
| सतत (Persistent) | 2–4 आठवडे | अपूर्ण बरा झालेला संसर्ग | तपासणी आवश्यक |
| दीर्घकालीन (Chronic) | 4 आठवड्यांपेक्षा जास्त | IBS, आतड्यांची सूज | वैद्यकीय मूल्यमापन आवश्यक |
Diarrhea का होतो? (मूळ कारणे)
संसर्ग
- दूषित पाणी
- अस्वच्छ अन्न
- व्हायरस किंवा बॅक्टेरिया
अँटिबायोटिकचा जास्त वापर
अँटिबायोटिक चांगल्या जिवाणूंनाही नष्ट करतात. त्यामुळे आतड्यांचा मायक्रोबायोम बिघडतो आणि जुलाब सुरू होऊ शकतात.
चुकीच्या आहाराच्या सवयी
- अतिरिक्त तेलकट अन्न
- खूप मसालेदार पदार्थ
- प्रक्रियायुक्त (Processed) अन्न
- जास्त साखर असलेले पेय
ताण आणि झोपेची कमतरता
सतत ताण असल्यास कॉर्टिसोल वाढतो, ज्यामुळे आतड्यांची हालचाल बदलते. उशिरापर्यंत जागरणे पचनक्रियेला बाधा आणते.
व्हिटॅमिनची कमतरता
व्हिटॅमिन D आणि B12 ची कमतरता आतड्यांच्या आरोग्यावर परिणाम करू शकते.
Diarrhea ची लक्षणे
सामान्य लक्षणे:
- वारंवार पातळ शौच
- पोटदुखी किंवा मुरडा
- पोट फुगणे
- मळमळ
- हलका ताप
धोक्याची लक्षणे:
- शौचात रक्त
- उच्च ताप
- जास्त अशक्तपणा
- 3–4 दिवसांपेक्षा जास्त टिकणे
जुलाबचा उपचार आणि काळजी
पाणीपुरवठा महत्त्वाचा
- ORS द्रावण
- उकळून थंड केलेले पाणी
- नारळपाणी
- हलका सूप
काय खावे?
- साधा भात
- मूगडाळ
- केळी
- दही (सहन होत असल्यास)
काय टाळावे?
- तेलकट अन्न
- खूप मसालेदार पदार्थ
- सोडा आणि साखरयुक्त पेय
बरे झाल्यानंतर काय करावे?
- हळूहळू फायबर वाढवा
- पुरेसे प्रथिने घ्या
- नियमित झोपेची सवय लावा
- ताण कमी करा
A Root-Cause Approach: Mool Health’s Perspective
Mool Health जुलाबकडे केवळ लक्षण म्हणून पाहते. Gut Test द्वारे मायक्रोबायोम संतुलन, पचनक्षमता आणि सूज यांचे मूल्यांकन केले जाते. त्यासोबत जीवनशैली आणि प्रकृती (Prakruti) विश्लेषण केले जाते.
आहार, दिनचर्या आणि आतड्यांच्या आरोग्याला समर्थन देणारी वैयक्तिक योजना तयार केली जाते. कोणतेही हमी किंवा त्वरित परिणाम देण्याचे दावे केले जात नाहीत.
Frequently Asked Questions
Diarrhea म्हणजे काय?
Diarrhea म्हणजे जुलाब, म्हणजे वारंवार पातळ शौच होणे.
जुलाब किती दिवस सामान्य असतात?
साधारण 1–3 दिवसांत बरे होतात. जास्त दिवस राहिल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.
ताणामुळे जुलाब होऊ शकतात का?
होय, ताण आतड्यांच्या हालचालींवर परिणाम करू शकतो.
जुलाबमध्ये काय खावे?
साधा भात, मूगडाळ, केळी आणि ORS उपयुक्त आहेत.
कधी धोकादायक ठरतात?
निर्जलीकरण, रक्तमिश्रित शौच किंवा जास्त ताप असल्यास त्वरित वैद्यकीय मदत घ्या.